უკან

სამართალი

11 იანვარი, 2017 13:00
font-size

ჰააგის სასამართლოს მიერ 2008 წლის ომის გამოძიების დაწყება არ ნიშნავს, რომ საქართველოს ხელისუფლება გათავისუფლებულია ამავე ვალდებულებისგან - რეკომენდაცია

ადამიანის უფლებათა ცენტრი (HRIDC), ნორვეგიის ჰელსინკის კომიტეტი (NHC) და ადამიანის უფლებათა საერთაშორისო ფედერაცია (FIDH) საქართველოს მთავარ პროკურატურას მოუწოდებს, გადადგას კონკრეტული ნაბიჯები 2008 წლის აგვისტოს ომის დანაშაულების გამოძიების მიმართულებით.

როგორც ორგანიზაციების ერთობლივ განცხადებაშია ნათქვამი, საქართველოს მთავარმა პროკურატურამ უნდა დაიწყოს ან განაახლოს კომუნიკაცია დაზარალებულებთან, მიაწოდოს მათ ინფორმაცია გამოძიების მიმდინარეობისა და სტადიის შესახებ; ასევე, უზრუნველყოს დაზარალებულების ხელმისაწვდომობა საქმის მასალებზე, შესაბამისი უფლებამოსილების ფარგლებში; მსხვერპლებს, რომლებიც დღემდე არ არიან ცნობილი დაზარალებულებად, მიანიჭოს შესაბამისი სტატუსი; შეაგროვოს და გააანალიზოს დანაშაულის ამსახველი მტკიცებულებები; მოიძიოს ინფორმაცია სავარაუდო დამნაშავეთა დასადგენად და მათი ამჟამინდელი ადგილსამყოფელის შესახებ.

ადამიანის უფლებათა ცენტრი, ნორვეგიის ჰელსინკის კომიტეტი და ადამიანის უფლებათა საერთაშორისო ფედერაცია შეახსენებს საქართველოს ხელისუფლებას, რომ სისხლის სამართლის საერთაშორისო სასამართლოს მიერ გამოძიების დაწყება არ ნიშნავს, რომ საქართველოს ხელისუფლება გათავისუფლებულია ვალდებულებისაგან, გამოიძიოს 2008 წელს საქართველოს ტერიტორიაზე ჩადენილი დანაშაულები.

საერთაშორისო სისხლის სამართლის კომპლემენტარულობის პრინციპიდან გამომდინარე, საქართველოს ხელისუფლება ვალდებულია, შესაბამისი შესაძლებლობების ფარგლებში აწარმოოს გამოძიება. საქართველოს ხელისუფლების უმოქმედობა ომის დანაშაულების გამოძიების კუთხით არღვევს აღნიშნულ პრინციპს და მრავალი დაზარალებულის უფლებას.

„2016 წლის 21 დეკემბერს ადამიანის უფლებათა ცენტრის წარმომადგენლები იმყოფებოდნენ წეროვნის დევნილთა დასახლებაში, სადაც გაესაუბრნენ 2008 წლის აგვისტოს ომით დაზარალებულებს. მათ შორის იყვნენ ის პირები, რომელთა სახელითაც ადამიანის უფლებათა ცენტრმა 2015 წელს განცხადებით მიმართა სისხლის სამართლის საერთაშორისო სასამართლოს ჰააგაში, ომის დანაშაულების გამოძიების მოთხოვნით.

აღნიშნულმა ვიზიტმა ნათლად წარმოაჩინა, რომ ომის დანაშაულების გამოძიების კუთხით სახელმწიფოს მხრიდან მხოლოდ საწყისი, უმნიშვნელო სამუშაოებია ჩატარებული. წეროვანში მცხოვრებ დევნილებთან გასაუბრების შედეგად გამოიკვეთა, რომ საქართველოს ხელისუფლების საგამოძიებო ორგანოები არანაირ კომუნიკაციაში არ იმყოფებიან ომის შედეგად დაზარალებულებთან. მათთან საგამოძიებო ორგანოებს ურთიერთობა, სავარაუდოდ, ჰქონდათ მხოლოდ ერთხელ - 2008-2009 წლებში, როდესაც მოქალაქეებმა შეადგინეს პირველადი განცხადებები პროკურატურის ან პოლიციის სახელზე. ამის შემდეგ საგამოძიებო ორგანოებს დაზარალებულთათვის, არასოდეს მიუწოდებიათ ინფორმაცია, თუ რა სტადიაზეა გამოძიება და რა კონკრეტული მოქმედებები მიმდინარეობის ომის დანაშაულების გამოსაძიებლად. დაზარალებულის სტატუსის მქონე პირებმა არც კი იციან, აქვთ თუ არა მინიჭებული ეს სტატუსი პროკურატურის მიერ. ამის შესახებ მათ პირველად ადამიანის უფლებათა ცენტრისგან შეიტყვეს. ადამიანის უფლებათა ცენტრის ინტერესების დაცვის ქვეშ მყოფი 193 მოსარჩელიდან, დაზარალებულის სტატუსი მხოლოდ 32 ადამიანს აქვს. თუმცა, აღნიშნულ პირებსაც კი არ აქვთ საქმის მასალებზე ხელმისაწვდომობა.

დაზარალებულთა დიდ ნაწილს საერთოდ არ სმენია სისხლის სამართლის საერთაშორისო სასამართლოს შესახებ და არც ის იციან, რომ სასამართლოს დაწყებული აქვს 2008 წლის აგვისტოს ომის გამოძიება.

რომის სტატუტიდან გამომდინარე, სისხლის სამართლის საერთაშორისო სასამართლოს იურისდიქციას მიეკუთვნება „საერთაშორისო სამართლის ყველაზე სერიოზული დანაშაულები“, როგორიცაა - გენოციდი, კაცობრიობის წინააღმდეგ მიმართული დანაშაულები და ომის დანაშაულები. 2008 წლის აგვისტოს ომის დროს დაზარალებულთა ნაწილი კი, შესაძლოა, არ პასუხობდეს აღნიშნულ კრიტერიუმებს, მაგრამ მათ უმძიმესი ზარალი განიცადეს ომის შედეგად - დაუზიანდათ ჯანმრთელობა, დაკარგეს უძრავ-მოძრავი ქონება, საკუთრება და ა.შ“,-ნათქვამია განცხადებაში.

ამავე დოკუმენტის თანახმად, აღნიშნული სამუშაო მნიშვნელოვანი იქნება ასევე სისხლის სამართლის საერთაშორისო სასამართლოს გამოძიებისთვისაც, რომელიც თავის მხრივ, გეგმავს აქტიურ თანამშრომლობას საქართველოს მთავრობასთან და საგამოძიებო ორგანოებთან.

მონიკა დავლიანიძე

საკვანძო სიტყვები:

ნადირობის სეზონის დაწყებიდან ერთი თვის მანძილზე, უკანონო ნადირობის 248 ფაქტი გამოვლინდა

24 სექტემბერი, 2018 , 11:05

გარემოს დაცვისა და სოფლის მეურნეობის სამინისტროს გარემოსდაცვითი ზედამხედველობის დეპარტამენტის თანამშრომლების მიერ ნადირობის სეზონის გახსიდან ერთი თვის მანძლზე, გამოვლენილია უკანონო ნადირობისა და ნადირობისთვის აკრძალული ი

ნინოწმინდაში სლოტ კლუბის ყაჩაღობა - დაკავებულია 1 პირი

24 სექტემბერი, 2018 , 11:05

შინაგან საქმეთა სამინისტროს სამცხე-ჯავახეთის პოლიციის დეპარტამენტის თანამშრომლებმა, ცხელ კვალზე ჩატარებული ოპერატიულ-სამძებრო და საგამოძიებო ღონისძიებების შედეგად ყაჩაღობის ბრალდებით 1994 წელს დაბადებული ტ.ე. დააკავეს. მ

პროკურატურის მუშაობის ხარისხის ამაღლების თემაზე საერთაშორისო გამოცდილების გაზიარების მიზნით გაცნობითი შეხვედრები ჩატარდა

22 სექტემბერი, 2018 , 15:55

საქართველოს პროკურატურისა და ევროკავშირის ერთობლივი თანამშრომლობის ფარგლებში, პროკურატურის მუშაობის ხარისხის ამაღლების თემაზე პროკურორებისთვის და სისტემის გამომძიებლებისთვის გაცნობითი ხასიათის შეხვედრები ჩატარდა. შეხვედრ

შინაგან საქმეთა სამინისტრომ ფოთში განსაკუთრებით დიდი ოდენობით ნარკოტიკი ამოიღო

22 სექტემბერი, 2018 , 13:40

შინაგან საქმეთა სამინისტროს სამეგრელო-ზემო სვანეთის პოლიციის დეპარტამენტის ფოთის საქალაქო სამმართველოს თანამშრომლებმა, ჩატარებული ოპერატიულ-საგამოძიებო ღონისძიებების შედეგად, 1971 წელს დაბადებული ფ.შ. განსაკუთრებით დიდი

სახელმწიფო ქონების მართლსაწინააღმდეგო დაუფლების ფაქტებზე 19 მეწარმე სუბიექტი პასუხისგებაში მისცა

22 სექტემბერი, 2018 , 12:55

საქართველოს ფინანსთა სამინისტროს საგამოძიებო სამსახური აგრძელებს აქტიურ მუშაობას საქართველოს მასშტაბით მიმდინარე სხვადასხვა სახის ინფრასტრუქტურული პროექტების განხორციელების პროცესში შესაძლო დანაშაულებრივი ქმედებების გამო

გორში ძარცვის ბრალდებით ორი პირი დააკავეს

22 სექტემბერი, 2018 , 11:15

შინაგან საქმეთა სამინისტროს შიდა ქართლის პოლიციის დეპარტამენტის თანამშრომლებმა, ჩატარებული ოპერატიულ-სამძებრო და საგამოძიებო ღონისძიებების შედეგად, ბიძა-დისშვილი: 1977 წელს დაბადებული რ.ქ. და 1984 წელს დაბადებული გ.თ., ძ

ვიდეო გალერეა

შეტევა ტელეკომპანია `იბერიასა` და `ომეგა ჯგუფზე`